Jak wygląda sprawa kosztów sądowych przy wyroku częściowym ? Czy mogą być one podane do wiadomości ? Zilustrujmy to przykładem. Załóżmy że powód P występuje z roszczeniem o zwolnienie spod egzekucji rzeczy wobec pozwanych A, B, C, D, E. Każdy podmiot jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, a każde z roszczeń może być dochodzone osobnym powództwem. Sąd wydaje wyrok częściowy, w którym oddala w całości powództwo wobec A i B, zaś w odniesieniu co C, D i E prowadzi postępowanie jeszcze przez jakiś czas, aby wydać wyrok uwzględniający powództwo.
Przyjmując, iż orzeczenie o kosztach może być zawarte wyłącznie w wyroku kończącym postępowanie w sprawie, dochodzimy do sytuacji, w której P wygrywa proces w 60%; w tej sytuacji należałoby postępować zgodnie z wyrażoną w art. 98 §1 k.p.c. regułą odpowiedzialności za koszty procesu stosownie do wyniku procesu co do istoty sporu. W związku z tym koszty procesu powinny być rozdzielone stosunkowo pomiędzy stronami. Przyjmując takie rozstrzygnięcie A i B poniosą niezasłużenie koszty mimo, iż faktycznie wygrali proces w 100%, zaś C, D i E zostaną obciążeni niższymi kosztami, niż by to miało miejsce, gdyby rozstrzygnięcie obejmowało jedynie te podmioty.
Dodatkowo mogłaby zajść sytuacja, kiedy nierzetelna strona występuje z powyższym roszczeniem, obarczonym jednak dużym ryzykiem przegranej, wobec kilku podmiotów, przy czym wobec jednego z nich nie ma możliwości skutecznego doręczenia pism procesowych.W związku z tym powództwo takie, nawet oddalone wyrokami częściowymi, nie wywoła konsekwencji majątkowych dla takiego powoda, a jedynie narazi na koszty pozwanych. Sąd - nie mogąc rozstrzygnąć sprawy - musiałby zawiesić postępowanie na zasadzie art. 177 §1 pkt 6 k.p.c. Wydając natomiast wyrok częściowy, a następnie zawieszając postępowanie, nie orzeknie w konsekwencji o kosztach, podczas gdy strona - niezależnie od zawieszenia - poniosła już koszty procesu, o których była mowa powyżej.
Kwestia ta może być jeszcze bardziej skomplikowana w sytuacji, kiedy wobec niektórych uczestników sąd w całości rozstrzygnie sprawę wyrokami częściowymi i tym samy „wyjdą” oni z procesu, o czym była mowa wyżej. Należy bowiem przewidzieć taką sytuację, iż podmiot, który w dalszym ciągu pozostanie w tym procesie, będzie mógł realizować wszelkie uprawnienia procesowe, takie jak zgoda na cofnięcie powództwa czy też zawarcie ugody przed sądem. W takim wypadku dojdzie do sytuacji, iż wyrok końcowy w ogóle nie zapadnie, a więc nie będzie w ogóle możliwości orzeczenia co do kosztów procesu.
W związku z powyższym należy uznać, że od zasady, iż w wyroku częściowym nie umieszcza się rozstrzygnięcia o kosztach, istnieje wyjątek, i że istnieją sytuacje, kiedy takie rozstrzygnięcie jest zasadne i konieczne. Sytuacja taka zachodzi na przykład w omówionym tu przypadku współuczestnictwa formalnego po stronie pozwanych. Jak się wydaje, stanowisko takie uzasadnić można na gruncie art. 108 k.p.c. istotą współuczestnictwa formalnego.
W literaturze wskazuje się, że w takim przypadku w jednym postępowaniu następuje rozstrzygnięcie kilku „spraw”, w celu zaoszczędzenia pracy sądom, a stronom czasu i kosztów procesu (czas, adwokat), jak również w celu zapewnienia jednolitości orzekania w identycznych okolicznościach faktycznych i prawnych. Natomiast art. 108 § 1 k.p.c. stanowi, iż „sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji”.
Przepis ten posługuje się pojęciem „sprawa” (stanowi o „orzeczeniu kończącym sprawę w instancji”), tak więc - odwołując się do argumentów wykładni celowościowej- można przyjąć, iż termin „sprawa” użyty w tym przepisie może oznaczać również każdą ze spraw rozpoznawanych w jednym postępowaniu w ramach
